{"id":13,"date":"2020-07-22T18:25:23","date_gmt":"2020-07-22T15:25:23","guid":{"rendered":"https:\/\/blog.istihbarat.club\/2020\/07\/22\/xursudbanu-natavan-kimdir\/"},"modified":"2024-05-28T20:12:57","modified_gmt":"2024-05-28T17:12:57","slug":"xursudbanu-natavan-kimdir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/istihbarat.club\/vitrin\/xursudbanu-natavan-kimdir\/","title":{"rendered":"Xur\u015fudbanu Natavan Kimdir?"},"content":{"rendered":"\n<p>Hur\u015fidbanu, 1832\u2019de \u015eu\u015fa\u2019da d\u00fcnyaya geldi. Babas\u0131, Karaba\u011f\u2019\u0131n sonuncu egemen han\u0131 Mehdikulu Han; annesi ise Gence hanlar\u0131n\u0131n neslinden olan U\u011furlu Bey\u2019in k\u0131z\u0131 Bedircihan idi. Ailenin yeg\u00e2ne evlad\u0131 ve Karaba\u011f Hanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n miras\u00e7\u0131s\u0131 oldu\u011fundan sarayda \u201c<em>D\u00fcrr-i yekta<\/em>\u201d (Tek inci), halk aras\u0131nda ise <em>Han K\u0131z\u0131<\/em> ad\u0131yla tan\u0131nm\u0131\u015ft\u0131.<sup><a href=\"https:\/\/tr.wikipedia.org\/wiki\/Hur%C5%9Fidbanu_Natevan#cite_note-kultur-2\">[2]<\/a><\/sup> \u201c<em>Natevan<\/em>\u201c, kendisi i\u00e7in se\u00e7ti\u011fi mahlast\u0131r, \u201ckimsesiz, muhta\u00e7\u201d anlam\u0131na gelir. (kaynak:wikipedia)<\/p>\n\n\n\n<p>Babas\u0131n\u0131n 1845\u2019te \u00f6l\u00fcm\u00fcnden sonra Karaba\u011f Hanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n me\u015fr\u00fb v\u00e2risi olarak hanl\u0131\u011f\u0131 y\u00f6netmeye ba\u015flad\u0131. Hanl\u0131\u011f\u0131n topraklar\u0131 babas\u0131n\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fcnden sonra Rus \u0130mparatorlu\u011fu\u2019nun idaresine ge\u00e7ti\u011finden Tiflis\u2019teki Rus y\u00f6neticilerin g\u00f6zetiminde ya\u015fad\u0131 ve 1850\u2019de Ruslar\u2019\u0131n hizmetinde bir general olan Da\u011f\u0131stanl\u0131 Hasay Han \u00dcsmiyev\u2019le evlendirildi.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large kg-card kg-image-card kg-card-hascaption\"><img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/brukselturk.be\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/Hurshidbanu_Natavan_with_her_children.jpg\" alt=\"\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" class=\"lazyload\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Natevan<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\" id=\"azerbaycan-n-nc-ve-lider-kad-nlardan-biri-olarak-natevan\"><span id=\"azerbaycanin-oncu-ve-lider-kadinlardan-biri-olarak-natevan\">Azerbaycan\u2019\u0131n \u00f6nc\u00fc ve lider kad\u0131nlardan biri olarak Natevan<\/span><\/h4>\n\n\n\n<p>Azerbaycan\u2019\u0131n \u00f6nc\u00fc ve lider kad\u0131nlardan biri olarak Natevan akla gelmektedir. XIX. y\u00fczy\u0131l Azerbaycan\u2019\u0131nda Fuz\u00fbl\u00ee mektebinin en tan\u0131nm\u0131\u015f temsilcisi olarak kabul edilir.<sup><a href=\"https:\/\/tr.wikipedia.org\/wiki\/Hur%C5%9Fidbanu_Natevan#cite_note-tdv-1\">[1]<\/a><\/sup> \u015eiirlerinin \u00e7o\u011fu kaybolmu\u015f; ancak devrinde baz\u0131lar\u0131 bestelenmi\u015f ve bu besteler klasik Azerbaycan m\u00fbsikisinin en g\u00fczel \u00f6rnekleri aras\u0131nda yer alm\u0131\u015ft\u0131r. Karaba\u011f hanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n son varisi olarak<br>ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 hayat yolculu\u011funda alm\u0131\u015f oldu\u011fu e\u011fitimin ve sanatsal yetene\u011finin katk\u0131s\u0131yla, gerek siyasi gerekse de k\u00fclt\u00fcrel alanda b\u00fcy\u00fck bir birikime sahip olan Natevan, ya\u015fam\u0131\u015f<br>oldu\u011fu \u00e7e\u015fitli zorluklara kar\u015f\u0131n Azerbaycan\u2019da \u201cg\u00fc\u00e7l\u00fc kad\u0131n imgesi\u201dnin sembol\u00fc olarak kabul edilmektedir.<\/p>\n\n\n\n<p>Tarihte ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 zorluklar\u0131n \u00fcstesinden gelebilmi\u015f ender kad\u0131nlardan birisidir Natevan. O, kad\u0131nlar\u0131n a\u015fa\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc ezildi\u011fi bir d\u00f6nemde \u00a0g\u00f6sterdi\u011fi fedakarl\u0131klarla, ba\u015far\u0131larla gerek kendi devre gerek kendinden sonraki devre ilham olmu\u015f y\u00fcce bir \u015fahsiyet. Anne olarak ac\u0131lar \u00e7ekmi\u015f, gerekti\u011finde g\u00fc\u00e7l\u00fc liderlik sergilemi\u015f, \u015fiirleriyle halk\u0131n\u0131 etkilemi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n<p>Natevan, ya\u015fam\u0131 boyunca maarifin, k\u00fclt\u00fcr\u00fcn yay\u0131lmas\u0131na yard\u0131m etmi\u015f; sosyal-k\u00fclt\u00fcrel etkinliklere aktif olarak kat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Yol-k\u00f6pr\u00fc kurulmas\u0131na, okullar a\u00e7\u0131lmas\u0131na y\u0131ll\u0131k gelirden \u00f6zel fon ay\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. Uzak kentlerde okuyan Azerbaycanl\u0131 \u00f6\u011frencilere maddi a\u00e7\u0131dan yard\u0131m eden Natevan, bilim adamlar\u0131na, \u015fairlere ve esnaflara \u00f6zel \u00f6nem vermi\u015ftir. Yaln\u0131zca Karaba\u011f\u2019la s\u0131n\u0131rl\u0131<br>olmayan bir yard\u0131mseverli\u011fe sahip olan Natevan, Kafkasya\u2019daki t\u00fcm \u015fair ve sanat\u00e7\u0131lara destek olmu\u015ftur. D\u00f6neminde 18 k\u00f6y ve birka\u00e7 yayla ve fabrikaya sahip olan Natevan, sahip oldu\u011fu mal varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n belirli bir k\u0131sm\u0131n\u0131 hay\u0131r i\u015fleri i\u00e7in harcam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Halk\u0131n refah\u0131, kad\u0131n ve insan haklar\u0131n\u0131n korunmas\u0131 i\u00e7in m\u00fccadele veren Natevan bu ama\u00e7la \u00c7ar memurlar\u0131 ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya gelmekten korkmam\u0131\u015ft\u0131r. Halk\u0131n\u0131n geli\u015fmesi ve uluslararas\u0131 alanda tan\u0131nmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak isteyen Natevan toplumda \u201cerkek i\u015fi\u201d olarak tabir edilen i\u015fleri b\u00fcy\u00fck bir ba\u015far\u0131 ile ger\u00e7ekle\u015ftirmi\u015ftir. Bu kapsamda at yeti\u015ftiricili\u011fi ile u\u011fra\u015fan Natevan atlar\u0131 ile \u00fcnl\u00fc olan Karaba\u011f\u2019\u0131n bir\u00e7ok \u00f6d\u00fcl kazanmas\u0131n\u0131 sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r. D\u00f6neminde olduk\u00e7a sayg\u0131 duyulan ve s\u00f6z\u00fc ge\u00e7en bir kad\u0131n olmas\u0131 nedeniyle Natevan, liderlerle \u00e7e\u015fitli zamanlarda da bir araya gelmi\u015f, siyasi g\u00f6r\u00fc\u015fmeler yapm\u0131\u015ft\u0131r.1850\u2019den itibaren \u015fiir yazd\u0131\u011f\u0131 bilinen Hur\u015fid Banu, 1872\u2019de \u015eu\u015fa\u2019da \u201c<em>Meclis-i \u00dcns<\/em>\u201d ad\u0131 alt\u0131nda \u015fairler birli\u011fi kurdu ve yirmi y\u0131ldan fazla bu birli\u011fin y\u00f6neticisi ve mali destekleyicisi oldu.<\/p>\n\n\n\n<p>\u015eiirin yan\u0131 s\u0131ra hat, tezhip ve resimle de u\u011fra\u015ft\u0131. Azerbaycan El Yazmalar\u0131 Enstit\u00fcs\u00fc\u2019nde onun kendi elinden \u00e7\u0131km\u0131\u015f \u201c<em>G\u00fcl Defteri<\/em>\u201d (1886) ad\u0131yla bilinen bir alb\u00fcm bulunur. Yapt\u0131\u011f\u0131 i\u011fne i\u015fleri de Azerbaycan Ulusal G\u00fczel Sanatlar M\u00fczesi\u2019nde saklanmaktad\u0131r. 1858\u2019de Kafkasya\u2019y\u0131 ziyaret eden Frans\u0131z yazar\u0131 Alexandre Dumas\u2019ya haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 el i\u015flerini hediye etmi\u015f, Dumas da kendisine bir satran\u00e7 tak\u0131m\u0131 vermi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<div class=\"cs-embed cs-embed-responsive\"><iframe title=\"Xur\u015fidbanu Nat\u0259vanla Aleksandr Dyuman\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc - 8 Ma\u00e7 (2016, Bir par\u00e7a)\" width=\"1200\" height=\"675\" data-src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/hfL2mpWQlbA?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" class=\"lazyload\" data-load-mode=\"1\"><\/iframe><\/div>\n<\/div><figcaption class=\"wp-element-caption\">Xur\u015fudbanu Natavan ve Alexandre Dumas\u2019\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015fmesini canland\u0131ran bir tiyatral<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>Mir Abbas adl\u0131 o\u011flunun (1885) ve ikinci e\u015finin beklenmedik \u00f6l\u00fcmleri ile sars\u0131ld\u0131. Fuz\u00fbl\u00ee tarz\u0131 gazelleri bir tarafa b\u0131rakarak mersiyeler kaleme ald\u0131. 2 Ekim 1897 y\u0131l\u0131nda \u00e7ok sevdi\u011fi \u015eu\u015fa\u2019da ya\u015fam\u0131n\u0131 yitiren Hur\u015fid B\u00e2n\u00fb Natevan\u2019\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fc \u015fiir meclislerinde \u201cg\u00fcne\u015fin batmas\u0131\u201d olarak tasvir edilmi\u015ftir. Kendisi A\u011fdam\u2019da <em>\u0130maret<\/em> ad\u0131 verilen aile mezarl\u0131\u011f\u0131na defnedildi.<\/p>\n\n\n\n<p>1960\u2019ta Bak\u00fc\u2019de heykeli dikilen Hur\u015fid B\u00e2n\u00fb hakk\u0131nda bir\u00e7ok eser kaleme al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Bunlar aras\u0131nda \u0130lyas Efendiyev\u2019in <em>Hur\u015f\u00eed B\u00e2n\u00fb N\u00e2tevan<\/em> (1978) adl\u0131 dram\u0131 bir\u00e7ok defa sahnelenmi\u015ftir. 2006 y\u0131l\u0131 yap\u0131m\u0131 \u201c<em>Xar\u0131 B\u00fclb\u00fcll\u0259r<\/em>\u201d filmi Hur\u015fidbanu Natevan\u2019n\u0131n hayat\u0131 hakk\u0131ndad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>denk geldi\u011fim olay beni ger\u00e7ekten derinden sarst\u0131. onca k\u00f6t\u00fc ahlaks\u0131z insan varken neden tarihe milletine sanata hayta de\u011fer katm\u0131\u015f birine \u00f6lm\u00fc\u015f birisine hakaret edilir sald\u0131r\u0131l\u0131r anlayam\u0131yorum.<\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\" id=\"hur-idbanu-natevan-xur-idbanu-natavan-n-heykeline-boyal-nefret-sald-r-s-\"><span id=\"hursidbanu-natevan-xursidbanu-natavanin-heykeline-boyali-nefret-saldirisi\">Hur\u015fidbanu Natevan (xur\u015fidbanu natavan)\u2019\u0131n heykeline boyal\u0131 nefret sald\u0131r\u0131s\u0131<\/span><\/h4>\n\n\n\n<p>Bel\u00e7ika\u2019n\u0131n Waterloo il\u00e7esi\u2019nde Azerbaycan-T\u00fcrk tarihinde \u00f6nemli bir yer edinmi\u015f olan Karaba\u011f Han\u0131\u2019n\u0131n k\u0131z\u0131 Hur\u015fidbanu Natevan (xur\u015fidbanu natavan)\u2019\u0131n heykeli kimli\u011fi belirsiz ki\u015filerce boya ile kirletilmi\u015f. (Mart 2020)<\/p>\n\n\n\n<p>resim-1:<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large kg-card kg-image-card kg-card-hascaption\"><img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/brukselturk.be\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/natavan1.jpg\" alt=\"Natavan Heykeli\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" class=\"lazyload\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Natavan Heykeli<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>resim2:<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large kg-card kg-image-card kg-card-hascaption\"><img decoding=\"async\" data-src=\"https:\/\/brukselturk.be\/wp-content\/uploads\/2020\/03\/natavan2.jpg\" alt=\"\" src=\"data:image\/svg+xml;base64,PHN2ZyB3aWR0aD0iMSIgaGVpZ2h0PSIxIiB4bWxucz0iaHR0cDovL3d3dy53My5vcmcvMjAwMC9zdmciPjwvc3ZnPg==\" class=\"lazyload\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Natavan Heykeli<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\">\n<p><strong>Son durum<\/strong>: Waterloo Belediyesi olaya hemen m\u00fcdahale etti ve heykel temizlendi ama heykelin baz\u0131 b\u00f6l\u00fcmleri zarar g\u00f6rd\u00fc. Karaba\u011f yazan yer k\u0131r\u0131lm\u0131\u015f. Belediye\u2019ye anlay\u0131\u015f\u0131ndan \u00f6t\u00fcr\u00fc te\u015fekk\u00fcr ederiz.<\/p>\n<\/blockquote>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Hur\u015fidbanu, 1832\u2019de \u015eu\u015fa\u2019da d\u00fcnyaya geldi. Babas\u0131, Karaba\u011f\u2019\u0131n sonuncu han\u0131 Mehdikulu Hand\u0131r; annesi ise Gence han\u0131ndan U\u011furlu Bey\u2019in k\u0131z\u0131 Bedircihand\u0131r\n","protected":false},"author":1,"featured_media":260,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[21,18],"tags":[4,5],"class_list":{"0":"post-13","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-kisiler","8":"category-tarih","9":"tag-kisiler","10":"tag-tarih"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/istihbarat.club\/vitrin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/istihbarat.club\/vitrin\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/istihbarat.club\/vitrin\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/istihbarat.club\/vitrin\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/istihbarat.club\/vitrin\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/istihbarat.club\/vitrin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/istihbarat.club\/vitrin\/wp-json\/wp\/v2\/media\/260"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/istihbarat.club\/vitrin\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/istihbarat.club\/vitrin\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/istihbarat.club\/vitrin\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}