{"id":378,"date":"2022-02-02T00:26:36","date_gmt":"2022-02-01T21:26:36","guid":{"rendered":"https:\/\/istihbarat.club\/vitrin\/?p=378"},"modified":"2022-02-02T00:26:36","modified_gmt":"2022-02-01T21:26:36","slug":"evliya-celebinin-gozunden-tokat-sehri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/istihbarat.club\/vitrin\/evliya-celebinin-gozunden-tokat-sehri\/","title":{"rendered":"Evliya \u00c7elebi&#8217;nin g\u00f6z\u00fcnden Tokat \u015fehri"},"content":{"rendered":"\n<p>Evliya \u00c7elebi, 17. y\u00fczy\u0131lda, Osmanl\u0131 topraklar\u0131n\u0131 40 y\u0131ldan uzun s\u00fcren gezmi\u015f ve g\u00f6rd\u00fcklerini Seyahatn\u00e2me adl\u0131 eserinde toplam\u0131\u015f, d\u00fcnyaca \u00fcnl\u00fc gezginlerden biridir. Evliya \u00c7elebi seyahatleri s\u0131ras\u0131nda Tokat ve \u00e7evresine de u\u011fram\u0131\u015f ve g\u00f6rd\u00fcklerini Seyahatname adl\u0131 eserinde okuyucusuna aktarm\u0131\u015ft\u0131r. Evliya \u00c7elebi, Seyahatnamesi adl\u0131 eserinde 17. y\u00fczy\u0131lda Tokat ve \u00e7evresine dair g\u00f6rd\u00fcklerini okuyucusuna \u015f\u00f6yle aktar\u0131yor;<\/p>\n\n\n\n<blockquote class=\"wp-block-quote is-layout-flow wp-block-quote-is-layout-flow\"><p><em>Evvel\u00e2 bu ho\u015f-haval\u0131 \u015fehrin d\u00f6rt taraf\u0131nda olan bah\u00e7eleri, bostanlar\u0131 ve g\u00fclistan ba\u011flar\u0131 i\u00e7inde akan sular\u0131 var ki her bir tatl\u0131 sulu \u0131rma\u011f\u0131n k\u0131y\u0131s\u0131nda direkli \u0130rem Ba\u011flar\u0131 gibi R\u0131dvan Cenneti bah\u00e7elerinde b\u00fclb\u00fcllerin figanlar\u0131 ve ho\u015f sesli \u00f6t\u00fc\u015fleri insan\u0131n ruhuna safa verir. B\u00fct\u00fcn meyveleri \u00f6yle ter \u00fc taze ve suludur ki di\u011fer beldelere t\u00fcrl\u00fc t\u00fcrl\u00fc meyvelerinden hediye g\u00f6t\u00fcr\u00fcrler. Hen\u00fcz let\u00e2feti ve tatl\u0131l\u0131\u011f\u0131 b\u00e2ki olup birka\u00e7 g\u00fcnde lezzeti de\u011fi\u015fmeyip yine taze ve tatl\u0131 kal\u0131r.<\/em><\/p><p><em>Ve her ba\u011flar\u0131 birer \u00e7e\u015fit k\u00f6\u015fk, havuz ve f\u0131skiyeler ile s\u00fcslenmi\u015f ve t\u00fcrl\u00fc t\u00fcrl\u00fc a\u011fa\u00e7lar ile bezenmi\u015f olup b\u00fct\u00fcn halk\u0131 zevk ve \u015fevk ehli, garip insanlar\u0131 seven kimselerdir, kin ve hileden uzak, her \u015feyden temizlenmi\u015f, derya g\u00f6n\u00fcll\u00fc, c\u00f6mert, yumu\u015fak huylu ve sakin adamlard\u0131r. Herkes hakk\u0131mda iyi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcp genellikle bezirg\u00e2n olduklar\u0131ndan herkes ile iyi ge\u00e7inirler. Ve hay\u0131r i\u015flemeyi ve imaret yapmay\u0131 severler. Her cami, saray ve imaretleri o kadar sa\u011flam ve g\u00fczel yapt\u0131r\u0131rlar ki minnetsiz hanelerine ve ho\u015f camilerine insan girse hayran olur.<\/em><\/p><p><em>Bu \u015fehrin yap\u0131lar\u0131nda olan g\u00fczellik ve zariflik me\u011fer Haleb \u015fehrinde ola. \u00dcstad m\u00fchendisler, var g\u00fc\u00e7lerini harcay\u0131p bu \u015fehir yap\u0131lar\u0131n\u0131 Amasya \u015fehri yap\u0131lar\u0131ndan sanatl\u0131 olmak \u00fczere tasarruflar, mukarnas, medine ve gilv\u00eeler etmi\u015fler ki bukalemun renkli d\u00f6nen d\u00fcnyada b\u00f6yle i\u015f\u00e7ili\u011fi bir ge\u00e7mi\u015f mimar etmemi\u015ftir, zira bu \u015fehir halk\u0131 gayetle varl\u0131kl\u0131 kimseler oldu\u011fundan hayrata \u00e7al\u0131\u015f\u0131p var g\u00fc\u00e7lerini harcayarak Allah yolunda imaret ederler. O y\u00fczden bu \u015fehir g\u00fcnden g\u00fcne b\u00fcy\u00fck \u015fehir olmadad\u0131r. Hatta kara ve deniz gezginleri i\u00e7inde bu yery\u00fcz\u00fc yedi iklim say\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, bu Tokat \u015fehri yedi beldedendir.<\/em><\/p><p><em>Evvel\u00e2 M\u0131s\u0131r ve Ba\u011fdad\u2019dan ba\u015fka \u015eam, Haleb, Aymtab, Diyarbak\u0131r, Tire, Manisa ve \u0130zmir\u2019dir. Sekizinci b\u00fcy\u00fck \u015fehir bu Tokat \u015fehridir. Allah imar etsin.<\/em><\/p><p><em>Bu \u015fehrin zemini bir geni\u015f bir ova ve verimli bir arazidir, asla dengi benzeri yoktur. Topra\u011f\u0131 mamur ve her zaman halk\u0131 sevin\u00e7li, her tarafta mabedhaneleri g\u00fczel, amber kokulu p\u00e2k topra\u011f\u0131 be\u011fenilir, halk\u0131n\u0131n ay ve y\u0131l, gece ve g\u00fcnd\u00fcz nimetleri bol, her tarafta tatl\u0131 sular\u0131 akar bir \u015fenlikli \u015fehirdir. H\u00e2l\u00e2 Horasan Sultam Hac\u0131 Bekta\u015f Vel\u00ee duas\u0131 bereketiyle bu eski \u015fehir \u00e2limlerin topland\u0131\u011f\u0131 yer, f\u00e2z\u0131llar\u0131n kayna\u011f\u0131 ve \u015fairlerin meskenidir.<\/em><\/p><p><em>Bilginleri \u00e7oklukla felsefi ilimlerle ilgilenmezler. Ancak hadis ilmi, f\u0131k\u0131h ilmi ve feraiz ilmi g\u00f6r\u00fcrler. Hepsi Numan ibn S\u00e2bit (Hanef\u00ee) mezhebinde s\u00e2bit-kademlerdir. Tamam\u0131 p\u00e2k inan\u00e7l\u0131, m\u00fc\u2019min, muvahhid, vera sahibi ve takva ehli kimselerdir.<\/em><\/p><p><em>Zengininin yoksulunun nimetleri gelene gidene a\u00e7\u0131kt\u0131r. En a\u015fa\u011f\u0131 derece kimseleri ve e\u011flenceye d\u00fc\u015fk\u00fcn, hafif say\u0131lan kimseleri bile kanaat sahibi olup yeme\u011fini yaln\u0131z yemezlerdir, zira Allah\u2019\u0131n emriyle halk\u0131 \u201cY\u00e2 Gan\u00ee\u201d ismine mazhar olduklar\u0131ndan o s\u0131fat ile s\u0131fatland\u0131lar.<\/em><\/p><\/blockquote>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Evliya \u00c7elebi seyahatleri s\u0131ras\u0131nda Tokat ve \u00e7evresine de u\u011fram\u0131\u015f ve g\u00f6rd\u00fcklerini Seyahatname adl\u0131 eserinde okuyucusuna aktarm\u0131\u015ft\u0131r. Evliya \u00c7elebi, Seyahatnamesi adl\u0131 eserinde 17. y\u00fczy\u0131lda Tokat ve \u00e7evresine dair g\u00f6rd\u00fcklerini okuyucusuna \u015f\u00f6yle aktar\u0131yor\n","protected":false},"author":1,"featured_media":380,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[19,23,18],"tags":[7,37,5],"class_list":{"0":"post-378","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-kultur-ve-sanat","8":"category-seyahat-ve-gezi","9":"category-tarih","10":"tag-kultur-ve-sanat","11":"tag-seyahat-ve-gezi","12":"tag-tarih"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/istihbarat.club\/vitrin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/378","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/istihbarat.club\/vitrin\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/istihbarat.club\/vitrin\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/istihbarat.club\/vitrin\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/istihbarat.club\/vitrin\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=378"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/istihbarat.club\/vitrin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/378\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/istihbarat.club\/vitrin\/wp-json\/wp\/v2\/media\/380"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/istihbarat.club\/vitrin\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=378"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/istihbarat.club\/vitrin\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=378"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/istihbarat.club\/vitrin\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=378"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}